Birçok kişini ilgisini çekmeyecek kadar tarihsel bir konu…
Benimse dedelerim ve doğal olarak şuan yaşadığım topraklarla alakalı…
Alıntı:
Kısaca Mübadele 1912-1922 yılları arasındaki savaşlar nedeniyle Balkanlar’da, Ege Adalarında ve Anadolu’da büyük acılar yaşandı. Balkan Savaşı sonrasında yüz binlerce Müslüman savaşta yenik düşen Osmanlı ordusunun peşi sıra korku ve panik içinde doğdukları toprakları terk ederek Anadolu ‘ya sığındı. Benzer trajedi, 1922 yılında Kurtuluş Savaşında yenik düşen Yunan ordusuyla beraber Anadolu’yu terk eden Ortodoks Rumların başına geldi. Bir ay gibi kısa bir süre içinde yüz binlerce Ortodoks Rum Yunanistan’a sığındı. Bu durum Yunanistan’da büyük sıkıntılara ve kaosa yol açtı. Yunanistan’ın nüfusu bir anda dörtte bir oranında arttı.
Lozan Barış Konferansı toplandığında öncelikle sığınmacılar ve esirler konusu ele alındı. İngiltere temsilcisi Lord Curzon’un teklifi ve Milletler Cemiyeti görevlisi Nansen’in raporu doğrultusunda; Yunanistan’da yerleşik Müslümanlarla Türkiye’de yerleşik Ortodoks Rumların zorunlu göçünü öngören Mübadele Sözleşmesi imzalandı. Bu sözleşme uyarınca; İstanbul’daki Ortodoks Rumlar ile Batı Trakya’daki Müslümanlar hariç Yunanistan’da yerleşik bütün Müslümanlar Türkiye’ye, Türkiye’de yerleşik bütün Ortodoks Rumlar Yunanistan’a gönderildi. Mübadele sözleşmesinin kapsamına 18 Ekim 1912 tarihinden sonra yurtlarını terk etmiş olanlar da alınarak mülteciler sorununa bir çözüm bulunmuş oldu.
Tarihteki ilk ZORUN GÖÇ’ü içeren bu sözleşme ile iki milyon civarında insan yurtlarından kopartılarak, yeni yerleşim bölgelerinde yaşamaya mecbur edildi. Tarihimizdeki bu kitlesel ve zorunlu göçe kısaca mübadele, bu insanlara da mübadil deniyor.
http://www.lozanmubadilleri.org.tr/
Dedelerimin bu mübadele ile İzmir’e gelmeleri ve buraya yerleşmeleri ile onların buna bağlı olarakta benim hayatım şekillenmiş…
Lozan mübadelesi hakkında çok güzel belgeseller, resimler buldum. Bu resim ve belgesellerin en güzel sergilendiği site,
http://lozanmubadelesi.com/
yapanın ellerine sağlık, gayet başarılı ve nitelikli bir çalışma olmuş…
Her sene düzenlenen mübadil buluşmalarında söylenen bir söz;
” Buradaydınız, şimdi oradasınız. Oradaydık, şimdi buradayız. Hiç kimse ayıramaz bizleri..”
“İsastan edo, ke vrethikate eki
İmastan eki, ke vrethikame edo
Y’afto tipota then mas xorizi”
ve son olarak mübadele hakkında güzel bir şiir…
Ne mal, ne mülk
Bir yangındı özgürlük.
Kadere boyun eğmişçesine
Yürüdüler denizin ötesine.
Güneş yine doğacak elbette
Gecelerse karanlık
Ama yaşam
Ege’nin ardındaydı artık
İZMİR